Araç tadilat projesi nedir?
Araç tadilat projesi, bir araçta yapılan değişikliğin teknik resim, hesap ve raporlarla belgelendiği mühendislik dosyasıdır. Dayanağı, Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik'tir (AİTM). Projenin hazırlanması yetkili teknik sorumlu yetkisine sahip mühendisin sorumluluğundadır; onay süreci ise araç fiziki incelemesi ve dosya kontrolüyle yürütülür.
Süreç sonunda düzenlenen belgenin resmî adı AİTM Münferit Araç Uygunluk Belgesi'dir. Sektörde yaygın olarak "araç projesi" ya da "tadilat projesi" denilen şey, uygulamada bu belgeye karşılık gelir.
Hangi tadilatlar proje gerektirir?
İzin verilen tadilatlar yönetmelikte tanımlıdır. En sık başvurulan başlıklar:
- Koltuk ekleme ve koltuk sayısı değişikliği: Emniyet kemeri bağlantı noktalarının uygunluğu esas alınır.
- Kategori değişikliği: N1 kamyonetin M1 otomobile dönüştürülmesi gibi sınıf geçişleri.
- Yan cam açılması: Kapalı kasa araçların panellerinin kesilerek onay işaretli cam takılması.
- Üstyapı ve kasa tadilatları: Kasa değişikliği, tenteli hale getirme, damper ve frigorifik ünite montajı.
- Engelli tertibatı (erişilebilirlik) tadilatı: Tekerlekli sandalye kullanıcılarına yönelik düzenlemeler.
- Karavan tadilatı: Aracın motorlu karavan yapısına dönüştürülmesi.
- Şasi ve dingil mesafesi değişiklikleri
- LPG, CNG ve elektrikli araca dönüşüm uygulamaları
Yönetmelikte tanımlı başlıkların dışında kalan uygulamalar ayrı değerlendirilir. Talebinizin hangi kapsama girdiğini ön görüşmede netleştiriyoruz.
Projelendirme süreci
-
Ön değerlendirme
Ruhsat bilgileri, aracın kategorisi ve planlanan tadilat incelenir; işlemin mevzuata uygunluğu değerlendirilir.
-
Teknik resim ve hesapların hazırlanması
Yetkili teknik sorumlu, tadilata ilişkin çizim, hesap ve teknik raporları düzenler. Gerekli durumlarda teknik servis raporları dosyaya eklenir.
-
Başvuru dosyasının oluşturulması
Proje, araç belgeleri ve destekleyici raporlar tek dosyada toplanarak onay kuruluşuna sunulur.
-
Araç fiziki incelemesi
Araç, tadilatın yapıldığı ildeki ilgili birime götürülür; proje ile uygulama arasındaki uyum kontrol edilir.
-
Belge onayı
Dosya incelemesi olumlu sonuçlandığında AİTM Münferit Araç Uygunluk Belgesi düzenlenir.
-
Muayene ve tescil
Belge ile tadilat muayenesi tamamlanır ve değişiklik ruhsata işlenir.
Projesiz tadilatın sonuçları
Ruhsata işlenmemiş tadilat, aracı hem muayene hem de trafik kontrolü açısından riskli hale getirir. Sık karşılaşılan sonuçlar:
- Muayenede uygunsuzluk ve red
- Trafik kontrolünde idari işlem
- Kaza sonrası sigorta değerlendirmesinde uyuşmazlık
- Satış sırasında noter ve tescil aşamasında sorun
Bu nedenle sıralamayı ters çevirmemek önemlidir: önce proje, sonra uygulama. Tadilat yapıldıktan sonra proje aranması, uygulamanın kısmen ya da tamamen yenilenmesine yol açabilir.
Gerekli belgeler
- Araç ruhsatı ya da tescilsiz araçlarda sahiplik belgesi
- Araç sahibinin kimlik fotokopisi
- Şirket araçlarında imza sirküleri ve vergi levhası
- Varsa daha önceki tadilatlara ait proje ve muayene evrakı
- Tadilatta kullanılan aksamlara ait onay belgeleri ve faturalar